اکو تحلیل-مارچ تا می ۲۰۲۶ را می‌توان یکی از تلخ‌ترین بهارهای سرمایه‌گذاری در جهان نامید.تعداد پروژه‌های جدید سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی در جهان طی مارچ تا می ۲۰۲۶ نسبت به سال قبل ۱۷.۵ درصد کاهش یافت. آمریکای شمالی با رشد ۴.۲ درصدی تنها منطقه‌ی مثبت بود و خاورمیانه با سقوط ۶۷.۱ درصدی، شدیدترین افت را تجربه کرد.

به گزارش اکو تحلیل بهار ۲۰۲۶ برای سرمایه‌گذاران خارجی، فصلِ سفر بود؛ اما نه به مقصدِ جدید، بلکه به مقصدِ امن‌تر. تعداد پروژه‌های جدید سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی در جهان، نسبت به بهارِ سال قبل، ۱۷.۵ درصد آب رفت. یعنی از هر ده تا پروژه‌ی خارجی که پارسال کلید خورده بود، امسال دو تایش یا لغو شد، یا به تعویق افتاد، یا رفت جای دیگری.

نقشه‌ی جهانی را که نگاه کنی، همه‌جا قرمز است. آفریقا ۱۲ درصد ریخت، اروپای غربی ۲۴ درصد، اروپای شرقی ۳۵ درصد، آسیا-اقیانوسیه ۱۱.۵ درصد و خاورمیانه با یک سقوط آزاد ۶۷ درصدی، رکورددار فرار سرمایه شد. از ۵۸۰ پروژه‌ای که پارسال در این منطقه اعلام شده بود، امسال فقط ۱۹۱ تایش باقی مانده. یعنی تقریباً ۴۰۰ پروژه پرید. دلیلش هم روشن است: جنگ، ناامنی و مسیرهای تجاریِ در خطر، برای سرمایه‌گذار یک کابوس تمام‌عیار است.

بهار تلخ سرمایه‌گذاری جهانی؛سقوط ۶۷ درصدی در سایه جنگ

اما در دل این بحران، یک استثنا هم هست: آمریکای شمالی. جایی که سرمایه‌گذارها با پای خودشان رای دادند و گفتند «ما به امنیت و ثبات رای می‌دهیم». این منطقه با رشد ۴.۲ درصدی، از ۱۴۵۶ پروژه به ۱۵۱۷ پروژه رسید. شاید عدد بزرگی نباشد، اما در جهانی که تقریباً همه‌چیز در حال سقوط است، همین ۶۰ پروژه‌ی اضافه، یک پیروزیِ بزرگ محسوب می‌شود.

نکته‌ی عجیب اما سقوطِ ۳۴.۶ درصدی اروپای شرقی است. منطقه‌ای که سال‌ها مقصدِ ارزان‌قیمتِ سرمایه‌های غربی بود، حالا اعتبارش را از دست داده. سرمایه‌گذارها دیگر فقط به دنبال هزینه‌ی کمتر نیستند؛ به دنبالِ امنیتِ بیشترند. و این یعنی یک تغییرِ بزرگ در ذهنیتِ سرمایه‌گذاری جهانی.

واقعیت این است که در بهار ۲۰۲۶، سرمایه‌گذاران با کفش‌هایشان رای دادند. آنها نشان دادند که اگر منطقه‌ای امن نباشد، هیچ مزیت مالی نمی‌تواند آنها را نگه دارد. خاورمیانه باید از خودش بپرسد: با این وضعیت، بهارِ سالِ بعد چگونه خواهد بود؟

  • نویسنده : محمد حسین بهادران