به گزارش اکو تحلیل محمدحسین لباسچی روز سه شنبه در همایش گیاهان دارویی و ظرفیت های دیمکاری در زنجان، افزود: دیمکاری گیاهان دارویی در کشور مغفول مانده است و استنباط خوبی از دیم و دیمزارها میان عموم نیست در حالیکه کار در دیمزارها بسیار فنی و نیازمند مهارت است تا با حداقل آب عملکرد اقتصادی بالایی به دست آید.

وی با اشاره به اهمیت مطالعات اقلیمی و گیاه شناسی به دلیل کشت آن در سطح وسیع، اظهار داشت: هم اکنون در کشور چین ۱۰۰ میلیون نفر در کار پرورش گیاهان دارویی فعال هستند و کشاورزان کشور ما نیز می‌توانند با ورود جدی به این حوزه درآمدهایی به مراتب بالاتر از محل کشت گندم و جو کسب کنند.

عضو موسسه تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور تصریح کرد: برای ترغیب کشاورزان جهت کشت گیاهان دارویی باید نسخه کامل و بی عیبی را با انجام کارهای تحقیقاتی و الگوگیری از کشورهای موفق ارایه دهیم تا با اصول علمی این کشت انجام و توسعه آن ترویج شود.

لباسچی با اشاره به ظرفیت دیمزارهای کشور برای تولید گیاهان دارویی، افزود: برخی گیاهان دارویی یک ساله قابل کشت در اراضی دارای تا ۱۲ درصد شیب بوده و گیاهان دارویی دائمی در اراضی با شیب بالاتر کشت می‌شود و علاوه بر درآمد بالا موجب حفظ عرصه و خاک از فرسایش می‌شود.

وی خاطرنشان کرد: بخش بزرگی از دیمزارهای کشور در غرب و تا حدودی خراسان شمالی و کرمان و قم واقع است و از این میزان ۲۷۰ هزار هکتار مربوط به زنجان است که در شمال، غرب و به خصوص جنوب استان قرار دارد.

لباسچی اظهار داشت: این استان با میانگین بارندگی ۳۰۰ تا ۳۵۰ میلیمتر در سال و دمای هوای متوسط ۱۰ تا ۱۳ درجه برای کشت گیاهان دارویی بسیار مستعد است.

وی با بیان اینکه یکی از مشکلات سال‌های اخیر کشور فرسایش خاک در اراضی شیب دار به دلیل کاهش بارندگی و چرای بی رویه دام است، تاکید کرد: کشت گیاهان دارویی علاوه بر مزایای دیگر از راهکارهای مهم رفع این دغدغه است.

لباسچی گفت: ایران کشور خشک و نیمه خشک محسوب می‌شود به همین دلیل کشت ها نیز باید بر این اساس و سازگار با کم آبی برنامه ریزی و انجام شود.

وی افزود: در وضعیت نامطلوب منابع آبی در حال حاضر ۹۲ درصد مصرف آب مربوط به بخش کشاورزی، ۶ درصد شرب و ۲ درصد صنعت است برهمین اساس تغییر الگوی کشت و پرورش گیاهان دارویی با نیاز آبی محدود اجتناب ناپذیر خواهد بود.

لباسچی تصریح کرد: توسعه دیمکاری گیاهان دارویی به منظور افزایش بهره‌وری و با هدف حفظ منابع آبی، ایجاد پوشش گیاهی در اراضی شیب دار و حساس، جلوگیری از سیلاب، احیای رویشگاه‌های طبیعی و مراتع تخریب شده و افزایش بهره‌وری بارشها، ایجاد ارزش افزوده و اشتغال پایدار در دستور کار است.

وی گفت: گیاهان دارویی برای تامین نیازهای مختلف کشور و صادرات به سه روش بهره برداری از گیاهان طبیعت، تولید در شرایط آبی و کشت در دیمزارها تولید می شود که در روش اول میزان محصول محدود و در سالهای مختلف متفاوت و دارای آلودگی هایی است که برای صادارت نیز مناسب و یکنواخت نیست.

عضو موسسه تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور تصریح کرد: در روش تولید آبی، میزان محصول به دست آمده زیاد است و امکان استفاده از سموم نیز وجود دارد ولی اثربخشی گیاه کاهش می یابد.

لباسچی بهترین روش تولید گیاهان دارویی را کشت آن در دیمزارها بیان کرد و گفت: این روش سازگار با شرایط اقلیمی نیمه خشک کشور است و در آن محصول سالم، یکنواخت،‌ بهره وری از آب و خاک و اثربخشی گیاه بالاست.

وی گل محمدی، زعفران و آویشن را از جمله گونه های مناسب با شرایط استان زنجان عنوان کرد و گفت:‌ این گیاهان هم اکنون در سطح بالایی در زنجان کشت می شود.

لباسچی با اشاره به ارزش افزوده و بهره وری گیاهان دارویی اظهار داشت: نیاز آبی گل محمدی دو هزار و ۴۰۰ مترمکعب برای تولید سه تن محصول است و از این میزان، یک کیلوگرم اسانس گرفته می شود که ارزش اقتصادی صادرات آن در زمان حاضر ۱۲ هزار دلار است.

وی حداقل نیاز آبی گندم در هر هکتار را ۶ هزار مترمکعب بیان کرد و گفت: در هر هکتار زیرکشت آویشن با نیاز آبی پنج هزار مترمکعب، پنج تن محصول خشک به دست می آید که بازار مناسبی هم در داخل و هم در خارج از کشور دارد.