بر اساس اعلام بانک مرکزی، سهم پلتفرم‌های آنلاین طلا از ارزش معاملات بازار طلا حدود ۱۴ درصد است و ۸۶ درصد معاملات همچنان در بازار سنتی انجام می‌شود. میانگین مبلغ هر تراکنش در سکوهای معاملات برخط طلا در ۵ ماه نخست سال ۱۴۰۵ به ۱۱ میلیون تومان رسیده که نسبت به سال قبل ۲۰ درصد رشد داشته است.

به گزارش اکوتحلیلمدیر اداره نظارت بر نظام‌های پرداخت بانک مرکزی، محمدرضا مانی‌یکتا، در همایش تخصصی پلتفرم‌های آنلاین طلا با عنوان «زرآتی؛ از خاک تا طلا»، به ارائه آماری از وضعیت معاملات طلای آنلاین پرداخت . بر اساس این گزارش، در حال حاضر ۳۹ کسب‌وکار فعال در حوزه معاملات برخط طلا مشغول به فعالیت هستند و ۱۱ کسب‌وکار دیگر نیز درخواست خود را برای دریافت درگاه پرداخت ارسال کرده‌اند .

میانگین خرید آنلاین طلا به ۱۱ میلیون تومان رسید

در سال ۱۴۰۴، میانگین مبلغ هر تراکنش در سکوهای معاملات برخط طلا حدود ۹ میلیون تومان بود، اما در ۵ ماه نخست سال ۱۴۰۵ این رقم به نزدیک ۱۱ میلیون تومان رسیده است . این یعنی میانگین مبلغ تراکنش‌ها حدود ۲۰ درصد افزایش یافته است.

با این حال، مانی‌یکتا تأکید کرد که این آمار صرفاً مربوط به تراکنش‌هایی است که از طریق درگاه‌های پرداخت انجام می‌شوند و تمام بازار طلای کشور را پوشش نمی‌دهد . بخش قابل‌توجهی از معاملات طلا، چه در بازار سنتی و چه در پلتفرم‌ها، به دلیل بالا بودن مبالغ از طریق درگاه‌های پرداخت انجام نمی‌شود و پرداخت آنها ممکن است از مسیرهای رسمی دیگری مانند سامانه پایا یا ساتنا انجام شود .

اوج هیجان در بهمن ۱۴۰۴؛ جنگ‌ها معاملات را متوقف کرد

بر اساس بررسی روند فصلی معاملات سکوهای آنلاین طلا، در سال ۱۴۰۴، بهمن‌ماه اوج هیجان و حجم معاملات را ثبت کرده است . در نیمه دوم سال ۱۴۰۴، نوعی هیجان در بازار شکل گرفت و در بهمن‌ماه حجم قابل‌توجهی از تراکنش‌ها در سکوهای برخط ثبت شد.

اما جنگ ۱۲ روزه تأثیر شدیدی بر بازار طلا گذاشت. در این دوره، معاملات بازار متوقف شد و در سکوهای آنلاین نیز معاملات برخط نداشتیم. بررسی آماری نشان داد که در مقایسه با بازه ۱۲ روز پیش از آغاز جنگ، حدود ۲۰ برابر کاهش در تعداد و مبلغ تراکنش‌ها در سکوهای برخط مشاهده می‌شود .

در جنگ ۴۰ روزه نیز سکوهای معاملات آنلاین طلا تنها برای یک بازه محدود ۲ تا ۳ روزه متوقف شدند. مقایسه دوره ۴۰ روزه جنگ با دوره پیش از آن نشان می‌دهد میزان معاملات سکوهای برخط حداقل ۶۰ درصد کاهش داشته است . در ۴۰ روز پس از آتش‌بس نیز، مبلغ تراکنش‌ها تا ۱۰۰ درصد افزایش یافت.

رکود بازار سنتی پس از جنگ ادامه داشت

مدیر اداره نظارت بر نظام‌های پرداخت بانک مرکزی درباره اثر جنگ رمضان بر بازار طلا نیز گفت که در این دوره، کاهش قابل‌توجهی در حجم معاملات مشاهده شد. این کاهش پس از جنگ نیز ادامه پیدا کرد و آمارها نشان می‌دهد رکود در بازار سنتی همچنان ادامه داشته و بازار به سطح اطمینان مورد انتظار بازنگشته است .

سهم ۱۴ درصدی طلای آنلاین

بر اساس آمار درگاه‌های پرداخت، حدود ۱۴ درصد از ارزش معاملات طلا در فضای برخط اتفاق می‌افتد و ۸۶ درصد همچنان در بازار سنتی و غیربرخط انجام می‌شود . این نسبت در دوره‌های مختلف دستخوش تغییر می‌شود و سهم بازار سکوهای معاملات آنلاین و بازار سنتی حدود ۲۵ به ۷۵ است. 

  • نویسنده : محمد حسین بهادران