به گزارش اکو تحلیل نشریه اکونومیست در تازه‌ترین تحلیل خود از بازار جهانی نفت، هشدار داده است که پس از یک دوره آرامش نسبی و کاهش قیمت نفت به ۷۲ دلار در هر بشکه، اکنون بازار بار دیگر در لبه پرتگاه قرار گرفته است. تشدید مجدد تنش‌ها در خاورمیانه و اختلال در تردد تنگه هرمز، قیمت نفت برنت را به بالای ۱۰۰ دلار بازگردانده و نگرانی‌ها از کمبود فرآورده‌های نفتی را افزایش داده است.

تابستان ۲۰۲۶؛ از «مینی‌مازاد» تا بازگشت شوک نفتی

به گزارش اکونومیست، در ماه ژوئن (خرداد/تیر) و پس از امضای توافق موقت میان ایران و آمریکا، قیمت نفت برنت به سرعت به سطح پیش از جنگ یعنی حدود ۷۲ دلار در هر بشکه بازگشت. با بازگشایی موقت تنگه هرمز و خروج نفتکش‌ها از خلیج فارس، یک «مینی‌مازاد» (mini-glut) موقت در بازار ایجاد شد و قیمت‌ها به پایین‌ترین سطح خود از آغاز جنگ رسیدند.

با این حال، این آرامش دیری نپایید. با فروپاشی مجدد تفاهم و تشدید درگیری‌های نظامی، تردد در تنگه هرمز بار دیگر به شدت کاهش یافت و قیمت نفت برنت در هفته‌های اخیر از مرز ۱۰۰ دلار در هر بشکه عبور کرد.

چرا این بار وضعیت جدی‌تر است؟

اکونومیست در تحلیل خود به تفاوت‌های کلیدی بین بحران فعلی و ماه‌های ابتدایی جنگ اشاره کرده است:

۱. ذخایر استراتژیک رو به اتمام

برخلاف ماه‌های ابتدایی جنگ که ذخایر استراتژیک نفت در سطح بالایی قرار داشت، اکنون این ذخایر به شدت کاهش یافته است. بر اساس گزارش‌ها، بازار نفت تا اواخر ژوئیه با کسری نزدیک به ۲ میلیارد بشکه مواجه خواهد شد. ذخیره استراتژیک نفت آمریکا (SPR) به پایین‌ترین سطح خود از سال ۱۹۸۳ رسیده است.

۲. کمبود فرآورده‌های نفتی

یکی از هشداردهنده‌ترین نشانه‌ها، کمبود فزاینده فرآورده‌های نفتی مانند بنزین، گازوئیل و سوخت جت است. اکونومیست گزارش داده که شکاف بین قیمت نفت خام و قیمت فرآورده‌های نفتی در حال گسترش است و این موضوع می‌تواند به افزایش قیمت سوخت در سراسر جهان منجر شود.

۳. کاهش نقدینگی بازار و احتیاط معامله‌گران

نقدینگی بازار نفت به شدت کاهش یافته و بسیاری از معامله‌گران از شرط‌بندی‌های بزرگ صعودی خودداری می‌کنند. این موضوع می‌تواند نوسانات قیمت را در ماه‌های آینده تشدید کند.

سه سناریوی پیش‌روی بازار نفت

بر اساس تحلیل اکونومیست و داده‌های بازار، سه سناریوی محتمل برای ماه‌های آینده قابل تصور است:

بر اساس گزارش‌ها، هرچند قیمت نفت برنت در حال حاضر حدود ۲۵ درصد پایین‌تر از اوج ۱۲۰ دلاری ماه آوریل (فروردین) قرار دارد، اما با توجه به کاهش ذخایر و کمبود فرآورده‌ها، هرگونه تشدید جدید می‌تواند قیمت‌ها را به سطوح بی‌سابقه‌ای برساند.

واکنش بانک‌های مرکزی؛ تهدید بازگشت نرخ بهره

افزایش قیمت نفت و بازگشت تورم، بانک‌های مرکزی جهان را در شرایط دشواری قرار داده است. به گزارش اکونومیست، از واشنگتن تا لندن و توکیو، بانک‌های مرکزی در حال بررسی میزان نگرانی خود از بازگشت قیمت نفت به محدوده ۱۰۰ دلار هستند.

در بریتانیا، اقتصاددانان هشدار داده‌اند که بانک انگلستان ممکن است مجبور شود پیش‌بینی‌های اقتصادی خود را کنار گذاشته و نرخ بهره را افزایش دهد. در آمریکا نیز احتمال افزایش نرخ بهره توسط فدرال رزرو در نشست‌های آینده به شدت افزایش یافته است.